Soliq tekshiruviga tayyorgarlik: hujjatlar ro'yxati va tipik xatolar

Tayyorgarlikning asosiy tamoyili

Tekshiruvda asosiy savol bitta: ko'rsatilgan raqam hujjat bilan tasdiqlanganmi. Shuning uchun tayyorgarlik ham shu mantiqda bo'ladi — hisobotdagi har bir muhim raqam ortida hujjat turishi kerak. Agar hujjat bor, lekin u noto'g'ri rasmiylashtirilgan bo'lsa, natija hujjat yo'qligi bilan bir xil bo'lishi mumkin.

Hujjatlar ro'yxati

• topshirilgan hisobotlar va ularning topshirilganini tasdiqlovchi qaydlar;
• kontragentlar bilan tuzilgan shartnomalar va ularga qo'shimchalar;
• hisob-fakturalar, dalolatnomalar, yuk xatlari — imzolangan va tizimga kiritilgan holda;
• bank ko'chirmalari va to'lov hujjatlari;
• kassa hujjatlari, agar naqd pul bilan ishlansa;
• asosiy vositalar bo'yicha hujjatlar: kirim, amortizatsiya, chiqim;
• kadrlar hujjatlari: shartnoma, buyruq, tabel, ish haqi qaydnomasi;
• kontragentlar bilan solishtirma dalolatnomalar;
• hisob siyosati va uni tasdiqlovchi buyruq.

Eng ko'p uchraydigan beshta kamchilik

1. Hujjat bor, imzo yo'q. Skan qilingan, lekin imzolanmagan dalolatnoma — eng tez-tez uchraydigan holat.
2. Bazadagi raqam hujjatga mos emas. Ko'pincha tuzatish kiritilgan-u, birlamchi hujjat yangilanmagan.
3. Kontragent bilan saldo farqi. Solishtirma dalolatnoma yillar davomida qilinmagan bo'lsa, farq to'planib qoladi.
4. Kadrlar hujjatlarining bo'shliqlari. Ish haqi to'langan, lekin buyruq yoki tabel yo'q.
5. Hisob siyosati rasmiylashtirilmagan. Amalda bir usul qo'llanadi, hujjatda esa boshqasi yozilgan yoki umuman yozilmagan.

Ichki tekshiruvni qanday o'tkazish kerak

1. Oxirgi ikki yil hisobotlarini oling va ularning bazadagi raqamlar bilan mosligini tekshiring.
2. Eng yirik 10 ta kontragentni tanlang va ular bo'yicha hujjatlar to'liqligini ko'ring.
3. Bank ko'chirmalarini oyma-oy tekshiring: har bir tushum va chiqim hisobda o'z aksini topganmi.
4. Kadrlar bo'yicha har bir xodimga papka ochiq bo'lsin: shartnoma, buyruqlar, tabel.
5. Topilgan kamchiliklarni ro'yxat qilib, «tuzatish mumkin / tuzatib bo'lmaydi» deb ajrating.

Tuzatib bo'lmaydigan kamchilik ham foydali ma'lumot: unga tayyorgarlik ko'rib, tushuntirish matnini oldindan tayyorlash mumkin.

Tekshiruv boshlanganda

• So'ralgan hujjatlarni ro'yxat bilan, qabul qilinganini qayd etgan holda topshiring.
• Og'zaki tushuntirish bermang — yozma so'rovga yozma javob tayyorlang.
• Javob muddatlarini kuzatib boring; muddat yetmasa, uzaytirish so'rovini o'z vaqtida yuboring.
• Barcha yozishmalar nusxasini saqlang.

Xulosa

Tekshiruvga tayyorgarlik — bu bir kunlik ish emas, balki hisobni doimiy tartibda ushlab turish odati. Yuqoridagi ro'yxat bo'yicha o'zingizni tekshirib ko'rishingiz mumkin; agar natijada savollar paydo bo'lsa, bepul audit doirasida holatni birga ko'rib chiqamiz va zaif joylarni yozma ko'rsatamiz.